DNS Record Nədir? Ən Çox İstifadə Olunan Növləri
İnternetdə hər şey adlarla işləyir: google.com, youtube.com və s.
Amma kompüterlər ad yox, IP address anlayır.
Burada köməyə DNS (Domain Name System) gəlir.
DNS-i telefon kitabçası kimi düşün:
ad → nömrə
domain name → IP address
İndi isə ən çox istifadə olunan 8 DNS Record Type-a baxaq

- A (Address) Record
A Record domain adını IPv4 address-ə çevirir.
Yəni: Browser deyir ki, “bu sayt hardadır?” – A record cavab verir.
pitstech.az → 192.168.1.1
Bu record ən əsas DNS record-dur.
Əgər A record yoxdursa, sayt açılmaz.
- CNAME (Canonical Name) Record
CNAME Record bir domain-i başqa domain-ə yönləndirir.
Məsələn:
www.pitstech.az → pitstech.az
Adətən subdomain-lər üçün istifadə olunur.
Bir neçə adı eyni sayta bağlamaq üçün
Managementi asanlaşdırmaq üçün əladır.

- AAAA Record
AAAA Record, A record kimidir, amma fərqi var .
Bu record IPv6 address üçün istifadə olunur.
pitstech.az → 2001:db8::1
Qeyd: Əgər saytımız IPv6 dəstəkləyirsə, AAAA record olur.
- PTR Record
PTR Record əksinə işləyir.
Burada:
IP address → domain name
Bu prosesə reverse DNS lookup deyilir.
Harada lazımdır?
Mail server-lərdə
Server-in real olub-olmadığını yoxlamaq üçün
Çox vaxt email problemlərində PTR record yoxlanılır.
- MX (Mail Exchange) Record
MX Record email-lərin hara gedəcəyini göstərir.
Məsələn:
example.com → mail.example.com
Kimsə sənə email göndərəndə DNS deyir:
“Bu domain-in mail server-i budur”.
MX record olmadan email işləməz.
- NS (Name Server) Record
NS Record deyir ki:
“Bu domain-in DNS cavablarını kim verir?”
Yəni hansı DNS Server cavabdehdir.
Məsələn:
ns1.example.com
ns2.example.com
Domain alanda ilk işlədilən record-lardan biridir.
Bunu Cloudflare və ya Easydns-ə qeydiyyat edə bilərsiz.
- SRV (Service) Record
SRV Record xüsusi servislər üçün istifadə olunur.
Bu record:
service
protocol
host
port
məlumatlarını saxlayır.
Harada istifadə olunur?
VoIP
XMPP
Microsoft services
Adətən A Record ilə birlikdə işləyir.
- TXT (Text) Record
TXT Record DNS-ə mətn əlavə etməyə imkan verir.
Ən çox istifadə olunan sahələr:
SPF
DKIM
Domain verification
Məsələn:
v=spf1 include:_spf.google.com ~all
Email security üçün çox vacibdir.

Nəticə olaraq öyrənək, yadımızda saxlayaq bunları:
A / AAAA → saytın IP address-i
CNAME → yönləndirmə
MX → email
NS → DNS server-lər
PTR → reverse lookup
SRV → xüsusi servislər
TXT → təsdiqləmə və security
DNS-i yaxşı başa düşsən: sayt problemlərini email xətalarını server problemlərini daha rahat həll edərsən



